Twee stemmen
De in Nederland woonachtige Chavista Beatriz Carnevali beschrijft de euforische stemming in Caracas tijdens het 'festival mundial' in januari 2025
Beatriz (Bea) Carnevali is een Venezolaanse 'chavista', taaldocente en dichter die in Nederland woont en werkt. Ze is secretaris van het Spaanstalige radioprogramma Conaicop in Nederland dat wordt uitgezonden door de Venezolaanse radiozender Radio del Sur. Ze studeerde Romaanse filologie aan de Universiteit van Malaga, Spanje. Ze is gespecialiseerd in de Spaanse literatuur van de 16e en 17e eeuw. Afgelopen januari keerde ze terug naar haar land om in Caracas aanwezig te zijn bij de inauguratie van president Nicolás Maduro. In haar column 'Dos voces' (Twee stemmen) beschrijft ze de euforische stemming die er heerste. Rondom de inauguratie organiseerde de Venezolaanse overheid opnieuw een internationaal congres tegen facisme.
Media Mondo, 13 februari 2025, Door: Beatriz Carnevali, https://media-mondo.com/artikelen/columns/twee-stemmen/
Er zijn twee stemmen in mij. De dichter en de patriot. Beiden zijn verliefd teruggekeerd uit Venezuela. Van 9 tot en met 11 januari 2025 waren zij te gast op het internationale anti-fascisme festival.
De dichter bezingt de samenkomst van activisten uit 125 landen in Caracas. In het nationale Pantheon zingen zij: “Let op, let op, het zwaard van Bolívar gaat door Latijns-Amerika!” Russen, Afrikanen, Latijns-Amerikanen, Aziaten, Iraniërs, Palestijnen komen samen in dat plechtige gebouw, aan de voeten van Bolívar. Vanuit verschillende culturele en etnische achtergronden delen deze revolutionairen één wens: de wereld te ontwikkelen en te leven in vrede.
Ze zijn klaar om te vechten voor een menselijke wereld.
De dichter zingt opnieuw over de prachtige stad Caracas. Hij bezingt de Waraira Repano, majestueuze getuige van onze strijd. En over de muurschilderingen van de revolutie in de straten. Caracas ademt jeugd. Ze rent onvermoeibaar richting de beste toekomst die er is. Van alle kanten tegengewerkt heeft zij de klappen omgezet in voren op het land om daarin waardigheid te zaaien.
De dichter en de patriot zingen samen over hun aanwezigheid in El Poliedro[1] waar ze getuige zijn van de opnames van ‘El mazo dando', het Venezolaanse Tv-programma waarin minister van binnenlandse zaken, Diosdado Cabello, de politieke week doorneemt. De locatie is groots. De sfeer ook. Duizenden Chavistas, verenigd door vakbonden, vormen één stem. De meegebrachte vlaggen vieren feest. Wij, de gasten van buiten, zitten helemaal vooraan, dichtbij Cabello die met woorden overweg kan als een vis in het water.
Het programma is veelzijdig: er is informatie over politiek, soms serieus, soms met veel humor. Die typische Venezolaanse humor. Ik vraag me af in hoeverre de internationale gasten de grappen begrepen. Waarschijnlijk niet. Hoe vloeiend ze het Spaans ook spreken, het is bijna onmogelijk om de dubbele en driedubbele betekenis van Cabello's boodschappen te begrijpen. Wel zongen zij de Gallo Pinto[2], dansten en scandeerden: “Nico, Nico y uá, uá Chávez no se va.” (Nico, Nico, ja, ja, Chavéz gaat niet weg.)
Ik zou zo graag hun verslagen lezen. Hoe heeft een Chavista uit Wit-Rusland het ervaren? Uit Iran? Uit Groot-Brittannië? Ik durf te wedden dat ze El Poliedro verlieten met de gedachte: ‘wat een mooie, onstuitbare en geweldige revolutie is er gaande in dit land.’
Tijdens de mars op 10 januari na de inauguratie van Maduro zingt de dichter over het Venezolaanse volk dat op pad ging met hun broeders en zusters uit de hele wereld. Er waren nog geen vijf minuten verstreken of zij gaven hen hun vakbondsshirts, omhelsden de buitenlandse gasten om ze te bedanken voor hun aanwezigheid. In koor zongen ze: “het verenigde volk zal nooit verslagen worden.” Al slogans roepend en liederen zingend, wachtten ze op de komst van Maduro. Hoe kan ik dit in woorden vatten? Overweldigend, opwindend, aanstekelijk, uniek?
De dichter bezingt de vriendschap tussen politici en het volk. Een jonge vrouw met twee kleine kinderen vertelde mij tijdens de mars: “Kijk, dat is onze gouverneur,” terwijl ze naar een man van ongeveer 40 jaar oud wees, gekleed in een oranje jasje en een spijkerbroek. De dame woonde vlakbij het Miraflorespaleis. Ze moet bij alle marsen aanwezig zijn geweest, ze kent de taal en timing van de revolutie. Toen ze gevraagd werd wanneer ze dacht dat Maduro zou arriveren, antwoordde ze: ‘Nou, dat kan nog wel even duren, een half uur, één, twee, drie. We hebben ooit wel vijf uur op hem gewacht.’ De Catalaanse dame achter mij kon het niet geloven. Zolang wachten met twee kinderen?
Wat is de stand van deze revolutie die zoveel loyaliteit en bewustzijn kweekt bij de bevolking?
Het was het wachten waard. Maduro sprak tot zijn volk alsof we allemaal in zijn huiskamer zaten. Volgens officiële bronnen waren we met 62.000 in totaal, zowel geboren Venezolanen als Venezolanen van hart. Sommigen kwamen van heel ver. Hij sprak met ons over het doorvoeren van hervormingen om meer soevereiniteit te verkrijgen en de grondwet te zuiveren. Een grondwet die ook andere volkeren zou aanmoedigen om hun grondwet aan te passen. Venezuela, bevrijder én pionier.
Een van de doelstellingen van dit festival was om te laten zien hoe bijzonder het Chavisme is, en daarin zijn ze zeker geslaagd.
De dichter bezingt Caracas als het wereldhoofdkwartier van het antifascisme. In Nederland waar ik woon, besteden de gevestigde media geen aandacht aan de aardbeving van ideeën, emoties en verbintenissen die in Venezuela ontstaan. Ik voorzie dat er nog een dag gaat komen dat zij niet anders kunnen dan in verbijstering over de Bolivariaanse revolutie te schrijven. De uitbreiding ervan zal zo duidelijk zijn, de remmen op het fascisme zullen zo tastbaar zijn.
De dichter hoopt op de wedergeboorte van de inheemse bevolking. Hij verlangt naar hun manier van leven. Chávez omarmde hen en sindsdien horen we hun stemmen luider.
Ik nam deel aan een workshop waarin Venezolanen, Panamezen, Colombianen, Mexicanen, Guatemalanen, Salvadoranen, Cubanen en Chilenen luid en duidelijk over hun geschiedenis spraken. Wie ze waren vóór de Spanjaarden, wat ze verloren hadden door de kolonisatie en wie zij nog steeds zijn. Ze zijn de natuur: de rivieren, de bergen, de meren en de zeeën. Er is nog tijd om stil te zijn en naar hen te luisteren.
En hoe konden we de sluitingsceremonie van het festival niet bezingen?
Meer dan tweeduizend activisten van over de hele wereld waren vervuld van euforie. We waren met hoge verwachtingen in Caracas aangekomen en tijdens de drie festivaldagen konden we ons laven aan de revolutionaire geest.
Van revolutie en van schoonheid. De documentaire La Raíz del Olivo [3](De wortel van de olijfboom) die over Palestina werd getoond, was een waar kunstwerk. De regisseur, Sergio Eguino, half Palestijns en half Boliviaans, vertelde op een heel gevoelige manier het verhaal van enkele van zijn landgenoten.
De president begroette ons snel. Altijd met een toon die tegelijkertijd vriendelijk en serieus is. Zijn woorden brachten ons in gedachten naar de geschiedenis van de inheemse volkeren. Hij graaft graag naar onze wortels. Hij sprak over de toekomstige grondwet. Het was Chávez niet gelukt om deze grondig te hervormen, omdat hij het referendum met een heel klein verschil verloor. Hij reikte een medaille uit aan de Venezolanen die in die week door de VS waren gesanctioneerd, een terugkerende traditie. Hij zong en liet ons lachen met zijn toespelingen op Edmundo González. Hij begroette elke aanwezige vlag en omarmde Cuba en Puerto Rico met een lied van Milanés.
Maduro is een begenadigd spreker. Chavistas over de hele wereld houden bijna net zoveel van hem als de Venezolanen zelf. Ze houden van hem, bewonderen hem en respecteren hem.
Tenslotte zingt de dichter over de Universiteit van Communicatie. Vanaf het moment dat je binnenkomt, krijg je het gevoel dat er elk moment een jeugdrevolutie kan uitbreken. Zoveel creatieve, uitdagende, verantwoordelijke jongeren! Ik nam deel aan een workshop waar ze binnen een paar uur al een TikTok video hadden gemaakt om op sociale media te posten. De deelnemers aan de workshop kenden elkaar vooraf niet.
Chavismo heeft alle ingrediënten voor succes. De vreugde van het Caribisch gebied en het goede werk van de bewuste revolutionair komen hier samen. Hoe hard ze van buitenaf ook proberen om deze beweging te vernietigen, het zal ze niet lukken. De samenstelling van de beweging is te goed en bovendien internationaal.
---
Voetnoten:
[1] El Poliedro is een groot concert- en congresgebouw in Caracas
[2] ‘Gallo Pinto,’ een bijzondere haan, is een heel populair lied onder Chavista’s, veel gezongen tijdens verkiezingen, en speciaal aan President Maduro opgedragen. Gallo Pinto, ook wel Gallo Nico genoemd, staat dus synoniem voor Maduro.
[3] https://www.plenglish.com/news/2024/11/15/documentary-premiere-in-bolivia-honors-palestinian-independence/
Voor een impressie van de sfeer in Caracas, zie deze video van het congres in november 2024:
(Automatische) Vertaling songtekst 'Viva Venezuela' (Lang leve Venezuela) - Un Solo Pueblo
Lang leve Venezuela mijn geliefde vaderland
Die werd bevrijd door mijn broer
Het was Simon Bolivar
Dankzij de voorzienigheid
Laten wij Venezolanen geven
Wie gaf ons dat mens
Voor onze onafhankelijkheid
Toen Bolivar werd geboren
Ontsteeg uit Venezuela een schreeuw
Zeggende dat er is geboren
Een tweede Jezus Christus
Uit de stad Cata kom ik
Als een goede Venezolaan
Om dit feest te zingen
Met Bolivariaanse verzen
Bolivar zwoer op een dag
Op Romeins grondgebied
Dat hij vrijheid zou geven
Aan het Venezolaanse volk
Bolívar is niet dood
Hij zal altijd in onze herinnering zijn
Daarom herinneren we hem
En zo zegt de geschiedenis
Bolívar is niet dood
Hij zal altijd in onze herinnering zijn
Daarom herinneren we hem